Polio jest dziś chorobą endemiczną już tylko w dwóch państwach: Afganistanie i Pakistanie. To efekt wieloletnich programów szczepień, ale zarazem przypomnienie, że ostatni etap eradykacji jest najtrudniejszy. Dopóki wirus krąży gdziekolwiek, może zostać zawleczony do obszarów, które wcześniej uznano za wolne od polio.
Gdzie utrzymuje się transmisja
Komitet WHO ds. sytuacji nadzwyczajnej podkreśla, że transmisja dzikiego poliowirusa typu 1 nadal utrzymuje się w obu krajach endemicznych. Szczególnie istotne są korytarze przygraniczne oraz obszary wysokiego ryzyka w południowym Afganistanie, południowym Khyber Pakhtunkhwa i Karaczi w Pakistanie.
Dlaczego szczepienia i nadzór muszą działać razem
Szczepienia chronią dzieci przed zachorowaniem, a szeroki zasięg kampanii pomaga ograniczać krążenie wirusa. WHO zwraca jednocześnie uwagę na znaczenie badań środowiskowych i szybkiego wykrywania przypadków. Przerwy w dostępie do dzieci, nierówna jakość kampanii oraz trudności z transportem próbek mogą utrudnić ocenę sytuacji i reakcję służb.
Wspólne działania po obu stronach granicy
Afganistan i Pakistan tworzą jeden obszar epidemiologiczny: ruch ludności przez granicę wpływa na ryzyko po obu stronach. Dlatego programy szczepień są koordynowane, a ich skuteczność zależy także od bezpieczeństwa zespołów medycznych, dostępu do lokalnych społeczności i utrzymania zaufania do szczepień.
WHO wskazuje, że zatrzymanie transmisji wymaga utrzymania wysokiego poziomu szczepień, dobrego nadzoru i współpracy międzynarodowej. Nie ma leczenia, które odwracałoby porażenie wywołane przez polio; chorobie można zapobiegać poprzez immunizację.
Źródła: WHO: statement of the Polio IHR Emergency Committee, WHO: poliomyelitis.
