Podsumowanie roku 2024 w świecie JavaScript – najważniejsze wydarzenia
JavaScript to język programowania, który pomimo niemal 30-letniej historii nadal się rozwija, dostosowując do współczesnych potrzeb programistycznych. Rok 2024 przyniósł wiele innowacji i przełomowych zmian, które miały znaczący wpływ na ekosystem tego języka. Wprowadzenie nowych frameworków, rozwój narzędzi optymalizacyjnych oraz rosnąca popularność TypeScript to tylko część zdarzeń, które ukształtowały minione miesiące. Jednak obok sukcesów pojawiły się także wyzwania, takie jak propozycja podziału języka na dwie części czy rosnąca krytyka związana z nadmierną złożonością ekosystemu.
Nowe frameworki i narzędzia
Jednym z najważniejszych wydarzeń w 2024 roku było pojawienie się kolejnych meta-frameworków upraszczających pracę z JavaScript. Wśród nich wyróżnia się TanStack Start, który bazuje na popularnym narzędziu TanStack Router. Nowy framework powstał jako odpowiedź na rosnące zapotrzebowanie na bardziej elastyczne i wydajne rozwiązania do zarządzania routingiem w aplikacjach React. To oznacza większy wybór dla deweloperów oraz dalszą konkurencję dla Next.js i Redwood.
Ciekawą nowością okazał się także SolidStart, czyli meta-framework oparty na narzędziu Solid. Jego twórca, Ryan Carniato, podkreśla, że główną zaletą nowej technologii jest „odchudzone” podejście do renderowania i możliwość serwerowego przetwarzania danych bez konieczności wprowadzania dużych modyfikacji w kodzie aplikacji.
Kolejnym ważnym krokiem było ogłoszenie powstania VoidZero, Inc. – firmy założonej przez twórcę Vue i Vite, Evana You. Jej celem jest stworzenie zunifikowanego zestawu narzędzi dla programistów JavaScript, co ma pomóc w redukcji fragmentacji ekosystemu i uczynić go bardziej spójnym. Głównym punktem projektu jest Rolldown – nowy budowniczy kodu (bundler), który ma na celu optymalizację procesów kompilacji i dostarczania kodu.
Angular i temat partial hydration
Jednym z przełomowych momentów 2024 roku była decyzja zespołu Angular o wprowadzeniu incremental hydration w wersji 19. W dużym skrócie, technologia ta umożliwia stopniowe pobieranie i aktywowanie komponentów aplikacji, zamiast ładować całą stronę jednocześnie. Dzięki temu znacząco poprawia się wydajność aplikacji, a użytkownicy końcowi doświadczają szybszych czasów ładowania stron.
Angular w swoim podejściu inspirował się rozwiązaniem Astro, które już wcześniej wprowadziło koncepcję tzw. „wysp” (Islands Architecture) dla nawigacji i przeładowywania poszczególnych części interfejsu użytkownika. Rok 2024 potwierdził, że tego typu innowacje są w centrum zainteresowania zarówno dużych firm, jak i niezależnych deweloperów.
Rosnąca dominacja TypeScript
Statystyki dotyczące korzystania z języka JavaScript i jego popularniejszej wersji TypeScript, która dodaje obsługę typów, pokazują jednoznaczny trend – TypeScript jest niekwestionowanym zwycięzcą. Według wyników tegorocznego badania State of JavaScript, już 67% programistów deklaruje, że pisze więcej kodu w TypeScript niż w czystym JavaScript. Popularność TypeScript wynika z większej kontroli nad kodem, co przekłada się na mniej błędów i stabilniejsze aplikacje.
Oprócz wzrostu adopcji TypeScript, powrócił również temat uproszczenia samego JavaScript poprzez usunięcie niektórych jego funkcji. Jest to odpowiedź na rosnącą krytykę dotyczącą nadmiernej złożoności języka, który przez lata stał się trudniejszy do nauki i utrzymania.
Kontrowersje wokół JavaScript – propozycja podziału języka
Jednym z największych tematów do dyskusji w branży było ogłoszenie przez Google propozycji podziału JavaScript na dwie części:
– JS0 – podstawowa wersja języka, ograniczona do kluczowych funkcji i dostępna w przeglądarkach bez dodatkowych kompilacji.
– JSSugar – rozszerzona wersja z bardziej zaawansowanymi funkcjami, które wymagałyby kompilacji do JS0 przed uruchomieniem w przeglądarkach.
Ideą tego podziału jest uproszczenie JavaScript i możliwość korzystania wyłącznie z jego „czystej” wersji bez dodatkowych warstw abstrakcji. Pomysł ten wzbudził jednak mieszane reakcje wśród deweloperów – jedni dostrzegają w nim potencjalne uproszczenie ekosystemu, inni obawiają się fragmentacji i wprowadzenia zbędnych komplikacji.
Spór o nazwę „JavaScript”
Na koniec roku wydarzyła się jeszcze jedna głośna sytuacja – firma Deno oficjalnie wystąpiła do urzędów patentowych z wnioskiem o unieważnienie znaku towarowego „JavaScript” należącego do Oracle. W praktyce oznacza to próbę uwolnienia tej nazwy dla całego środowiska deweloperskiego, zamiast pozostawiania jej w rękach jednej korporacji.
Co przyniesie przyszłość?
JavaScript, mimo swoich lat, nadal jest jednym z najbardziej dynamicznie rozwijających się języków programowania. Rok 2024 pokazał, że ekosystem JS nie przestaje ewoluować – pojawiły się nowe frameworki, innowacyjne podejścia do optymalizacji oraz rosnące zapotrzebowanie na bardziej kontrolowane i typowane języki jak TypeScript. Jednocześnie ujawniły się wyzwania i kontrowersje związane z przyszłością JavaScript, które będą debatowane w nadchodzących latach.
Bez względu na to, czy mówimy o uproszczeniu języka, nowych frameworkach czy nawet sporach o nazwę – jedno jest pewne: programiści JavaScript nigdy nie mogą narzekać na nudę.