Meshtastic to zdecentralizowana sieć mesh oparta o LoRa (w Polsce głównie 868 MHz), która pozwala na komunikację tekstową, telemetrię i śledzenie GPS bez internetu i operatora GSM. W zależności od tego, czy działasz w Warszawie, czy w małym miasteczku 10–20 tys. mieszkańców, strategia konfiguracji ról urządzeń będzie zupełnie inna.

W tym artykule przeanalizujemy wszystkie role Meshtastic i pokażemy:

• jak działają,

• kiedy ich używać,

• jak planować infrastrukturę w dużym mieście,

• jak budować efektywną sieć w małym miasteczku,

• jak uniknąć przeciążenia eteru w paśmie 868 MHz.

1️⃣ CLIENT – podstawowa rola użytkownika

Opis:
Urządzenie połączone z aplikacją lub działające samodzielnie. Rebroadcastuje pakiety, jeśli żaden inny węzeł tego nie zrobił.

Najlepsze zastosowanie:
Codzienna komunikacja użytkowników.

🔹 W dużym mieście (np. Warszawa)

• Używaj jako roli domyślnej.

• Działa dobrze w gęstej sieci.

• Nie trzeba specjalnej infrastruktury – wiele węzłów i tak przekaże pakiet.

W Warszawie zwykle są już ROUTERY i REPEATERY na dachach – CLIENT nie musi „ratować” sieci.

🔹 W małym miasteczku

• Często będzie jedyną aktywną rolą.

• Może przejąć część funkcji infrastrukturalnych.

• Przy małej liczbie węzłów CLIENT bywa kluczowy.

Wniosek:
W dużym mieście CLIENT to urządzenie użytkownika.
W małym – może być fundamentem całej sieci.

2️⃣ CLIENT_MUTE – cichy uczestnik sieci

Opis:
Nie forwarduje pakietów innych urządzeń.

Najlepsze zastosowanie:
Ograniczenie obciążenia sieci.

🔹 Duże miasto

Bardzo przydatne.
W gęstej sieci forwarding od każdego klienta powoduje:

• zapychanie eteru,

• większe zużycie baterii,

• kolizje pakietów.

W mieście lepiej:

• użytkownicy → CLIENT_MUTE

• infrastruktura → ROUTER / REPEATER

🔹 Małe miasteczko

Rzadko ma sens.
Każdy węzeł jest cenny – forwarding pomaga zwiększyć zasięg.

3️⃣ CLIENT_HIDDEN – tryb oszczędny / stealth

Opis:
Nadaje tylko gdy potrzeba.

Zastosowanie:

• oszczędzanie baterii,

• dyskretne wdrożenia.

🔹 Duże miasto

Idealny dla:

• urządzeń EDC,

• małych node’ów mobilnych,

• sytuacji, gdzie nie chcesz świecić się w topologii.

🔹 Małe miasteczko

Dobre przy:

• solar node’ach,

• urządzeniach w terenie (las, działka),

• minimalnej infrastrukturze.

4️⃣ CLIENT_BASE – prywatna stacja bazowa

Opis:
Zawsze rebroadcastuje pakiety swoich ulubionych węzłów.

To jedna z najciekawszych ról.

🔹 Duże miasto

Idealne rozwiązanie dla:

• mieszkania w bloku,

• domu jednorodzinnego,

• node’a na strychu lub dachu.

Schemat:

• Twoje EDC → CLIENT_MUTE

• Na dachu → CLIENT_BASE

CLIENT_BASE wzmacnia sygnał Twoich urządzeń, ale nie przeciąża całej sieci jak ROUTER.

🔹 Małe miasteczko

Może pełnić rolę pół-infrastrukturalną.
W małej sieci CLIENT_BASE bywa kluczowym hubem.

5️⃣ TRACKER – śledzenie GPS

Opis:
Priorytetowe nadawanie pozycji GPS.

🔹 Duże miasto

Przydatne w:

• rajdach rowerowych,

• eventach,

• zespołach outdoorowych.

Uwaga:
W gęstej sieci TRACKER może generować dużo ruchu.

🔹 Małe miasteczko

Bardzo dobre rozwiązanie:

• dla straży OSP,

• harcerzy,

• wypraw terenowych.

6️⃣ LOST_AND_FOUND – odzyskiwanie urządzenia

Opis:
Regularnie nadaje lokalizację na domyślny kanał.

🔹 Duże miasto

Ma sens tylko jeśli:

• istnieje aktywna społeczność Meshtastic.

Bez innych węzłów – nie pomoże.

🔹 Małe miasteczko

Skuteczność zależy od:

• zasięgu,

• liczby aktywnych węzłów.

Najlepiej działa, gdy jest choć jeden ROUTER wysoko.

7️⃣ SENSOR – telemetria

Opis:
Nadaje dane środowiskowe jako priorytet.

🔹 Duże miasto

Można budować:

• sieć pomiaru jakości powietrza,

• monitoring temperatury,

• czujniki zalania.

Lepiej ustawić je jako CLIENT_HIDDEN lub SENSOR z rozsądnym interwałem.

🔹 Małe miasteczko

Świetne do:

• stacji pogodowych,

• monitoringu rzek,

• systemów rolniczych.

8️⃣ TAK i TAK_TRACKER

Zoptymalizowane pod system ATAK.

W Polsce używane głównie przez:

• grupy SAR,

• środowiska taktyczne,

• eksperymentatorów.

W dużym mieście:

• ograniczają zbędne broadcasty.

W małym:

• raczej niszowe zastosowanie.

Infrastruktura – kluczowe role

9️⃣ REPEATER

Opis:
Zawsze rebroadcastuje raz.
Nie jest widoczny w topologii.

🔹 Duże miasto

Idealny na:

• dachach bloków,

• kominach,

• masztach.

Nie zaśmieca listy node’ów.

🔹 Małe miasteczko

Może pokryć całe miasto z jednego wysokiego punktu.

🔟 ROUTER

Opis:
Zawsze rebroadcastuje raz. Widoczny w topologii.

🔹 Duże miasto

Najlepiej:

• kilka routerów na wysokich budynkach,

• dobre anteny 5–8 dBi,

• zasilanie stałe.

🔹 Małe miasteczko

Często jeden dobrze umieszczony ROUTER wystarczy.

1️⃣1️⃣ ROUTER_LATE – inteligentne domykanie sieci

Opis:
Rebroadcastuje dopiero po innych rolach.

To bardzo ważne w dużych miastach.

🔹 Duże miasto

Idealne do:

• pokrywania „dziur”,

• wspierania lokalnych klastrów,

• balkonowych instalacji.

Nie dominuje sieci.

🔹 Małe miasteczko

Może być mniej potrzebny – klasyczny ROUTER zwykle wystarczy.

Strategia dla dużego miasta (np. Warszawa)

Optymalny podział:

• Użytkownicy → CLIENT_MUTE

• Mobilne → CLIENT

• Dachy prywatne → CLIENT_BASE

• Infrastruktura → ROUTER

• Uzupełnienie → ROUTER_LATE

• Punkty wysokie → REPEATER

Cel:

• minimalizować airtime,

• unikać kolizji,

• budować warstwową infrastrukturę.

Strategia dla małego miasteczka

Najlepiej:

• Jeden główny ROUTER wysoko

• 1–2 REPEATERY

• Użytkownicy jako CLIENT

• Sensory jako SENSOR / CLIENT_HIDDEN

Cel:

• maksymalny zasięg,

• mniej ograniczeń airtime,

• większa tolerancja na forwarding.

Najczęstsze błędy

❌ Każdy jako ROUTER
❌ Każdy jako CLIENT (w dużym mieście)
❌ Za dużo trackerów z krótkim interwałem
❌ Zbyt mocne anteny bez filtrów

Podsumowanie

W dużym mieście kluczowe jest zarządzanie ruchem i minimalizacja kolizji.
W małym miasteczku kluczowe jest rozszerzanie zasięgu i budowanie pierwszej infrastruktury.

Najważniejsza zasada:

Im gęstsza sieć – tym mniej forwardowania przez urządzenia użytkowników.
Im rzadsza sieć – tym bardziej każdy węzeł jest ważny.